Dân trí Phát biểu trước khi nhận câu hỏi của các đại biểu, Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện xin nhận trách nhiệm về sự việc vừa qua ở Cục Nghệ thuật biểu diễn và Tổng cục Du lịch.
Buổi chất vấn và trả lời chất vấn của Bộ trưởng Bộ VHTT&DL Nguyễn Ngọc Thiện bắt đầu từ 15h. Trước khi bắt đầu phiên chất vấn và trả lời chất vấn, Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện có 3 phút phát biểu.
Mở đầu bài phát biểu, Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện thay mặt Bộ VHTT&DL gửi lời cảm ơn đến lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Quốc hội, đại biểu Quốc hội và cử tri cả nước đã đồng hành, góp ý và quan tâm đến những vấn đề của nhành Văn hoá - Thể thao - Du lịch thời gian qua.
Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện trả lời chất vấn trước Quốc hội
“Trong thời gian qua, toàn thể cán bộ, công chức, viên chức, vận động viên, nghệ sĩ, nghệ nhân… của ngành đã đạt được một số thành tích, có chuyển biến trong công tác tổ chức lễ hội, đáp ứng nhu cầu thưởng thức nghệ thuật của nhân dân. Thể thao đạt đạt nhiều thành tích đáng kể. Du lịch đạt kết quả cao, trong 5 tháng đầu năm 2017, tăng 2,9%, so với cùng kỳ năm 2016.
Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế, chưa đáp ứng được kỳ vọng của nhân dân - cử tri cả nước. Từ đầu nhiệm kỳ đến nay, Bộ trưởng đã nhận được 83 kiến nghị của cử tri, tại cuộc họp trước đã nhận được 9 chất vấn của đại biểu. Trước khi bắt đầu phiên chất vấn đã gửi đến đại biểu 6 nhóm vấn đề theo yêu cầu… của Quốc hội.
Những sự việc xảy ra gần đây ở Cục Nghệ thuật biểu diễn, Tổng cục Du lịch Việt Nam… cho dù là bất cứ nguyên nhân gì cũng đều đáng tiếc. Với tư cách là người đứng đầu ngành, tôi xin nhận trách nhiệm.
Chúng tôi cũng đang tập trung quyết liệt thay đổi, kiện toàn công tác cán bộ, nâng cao công vụ và phương pháp thực thi công vụ”, Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện phát biểu.
Theo Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân thì Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện nhận được 54 câu hỏi của các đại biểu trong nghị trường.
Liên quan đến câu hỏi của đại biểu Nguyễn Ngọc Phương (Quảng Bình) về thực trạng hướng dẫn viên du lịch chui làm giảm nguồn thu ngân sách nhà nước, làm giảm vẻ đẹp của du lịch Việt Nam, Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện cho biết, thời gian qua ngành du lịch có nhiều tiến bộ nhưng có nhiều hạn chế, tồn đọng. Với các vấn đề liên quan đến hướng dẫn viên (HDV) du lịch chui (tức HDV không được cấp thẻ nhưng vẫn hành nghề) xảy ra ở các thành phố như: Khánh Hoà, Đà Nẵng, Quảng Ninh… Đặc biệt, vào mùa du lịch nở rộ, khách du lịch các nước tăng đột biến làm xuất hiện tình trạng HDV du lịch chui.
Bộ có nhiều giải pháp trong việc quản lý cấp thẻ HDV, ban hành công văn đối với các công ty lữ hành trong việc sử dụng HDV, đào tạo cấp thẻ HDV, tăng cường hứng dẫn sử dụng HDV ở các nơi khác đến làm việc. Bộ trưởng Thiện cho rằng, để khắc phục tình trạng này, trong luật du lịch sửa đổi sắp tới Bộ VHTT&DL sẽ đưa ra nhiều giải pháp, mong Quốc hội thông qua.
Đại biểu Nguyễn Thị Phúc (Bình Thuận) đặt câu hỏi: Theo báo cáo của Bộ VH, TT&DL, quy hoạch tổng thể phát triển du lịch rừng vùng Duyên hải Nam Trung Bộ, hiện nay Bộ giao cho Tổng cục du lịch xây dựng. Theo tôi, như thế ảnh hưởng đến xây dựng chiến lược phát triển du lịch của các địa phương trong vùng. Đề nghị bộ trưởng cho biết khi nào quy hoạch phát triển tổng thể rừng Duyên hải Nam Trung Bộ được phê duyệt, việc phát triển như thế nào?
Có ý kiến cho rằng, các giải pháp đưa ra trong thời gian qua nhằm chấn chỉnh những hành vi phản cảm làm ảnh hưởng đến ý nghĩa các lễ hội, trên thực tế không mang lại hiệu quả, dư luận xã hội bức xúc. Bộ trưởng có ý kiến gì? Theo Bộ trưởng đâu là nguyên nhân chính của tình hình? Bộ trưởng có cam kết gì khắc phục tình trạng trên?
Đại biểu Nguyễn Thị Kim Thúy (Đà Nẵng): Là người phụ trách trực tiếp vấn đề du lịch, đề nghị Bộ trưởng cho biết việc thẩm định phê duyệt khu du lịch Sơn Trà, Đà Nẵng, có đảm bảo thống nhất khả thi? Quan điểm xử lý của bộ trưởng đối với những dự án trên bán đảo Sơn Trà như thế nào?
Về câu hỏi liên quan đến di tích lịch sử, nghệ thuật truyền thống, văn hóa vật thể, phi vật thể gắn với dân tộc là nguồn thu hút du lịch khách tham quan nhưng thời gian qua di tích lịch sử xuống cấp, nhiều nơi sửa chữa tôn tạo, nghệ thuật dân tộc bị lấn át, phai nhạt… Vậy với trách nhiệm cơ quan quản lý, Bộ trưởng có trách nhiệm, giải pháp gì để khắc phục những vấn đề trên?, Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện trả lời, hiện tại trên cả nước có 4000 di tích đã được kiểm kê, 3.300 di tích quốc gia, hơn 10.000 di tích địa phương… Nhiều di tích xuống cấp do môi trường, do cách bảo quản nên đòi hỏi phải có nguồn vốn để đầu tư tôn tạo.
Từ 2011 - 20115 chương trình mục tiêu quốc gia về văn hoá đã góp phần rất lớn trong công tác bảo tồn - tôn tạo, đặc biệt các di sản văn hoá phi vật thể như: Hội An, Huế, Hoàng thành Thăng Long…
Từ năm 2016 đến nay, chương trình mục tiêu quốc gia về văn hoá đã không còn chương trình mục tiêu quốc gia về bảo tồn văn hoá nên nguồn vốn cho công tác trùng tu, tôn tạo di tích, phân bổ cho các địa phương không còn nguồn. Tuy nhiên, vấn đề hiện nay là phải tập trung huy động nguồn lực trong xã hội và phải gắn bảo tồn với khai thác.
Đề cập đến nghệ thuật truyền thống, Bộ trưởng Nguyễn Ngọc Thiện cho rằng, nghệ thuật truyền thống là một trong những di sản quý giá, quý báu của dân tộc. Liên quan đến Tuồng, Chèo, Quan họ Bắc Ninh, ca Huế, Ví Giặm Nghệ Tĩnh, cải lương, dân ca Nam Bộ và nhiều loại hình nghệ thuật truyền thống khác, đó là một kho di sản phong phú và đa dạng. Trách nhiệm bảo tồn này đối với ngành Văn hoá rất lớn. Các loại hình này hiện gặp rất nhiều khó khăn. Khán giả ít đến để thưởng thức nên nguồn thu từ bán vé và các nguồn thu khác rất thấp. Đời sống văn nghệ sỹ vì thế mà gặp nhiều khó khăn. Các nhà hát liên quan đến các loại hình này gặp rất nhiều khó khăn. Vừa rồi, Bộ VHTT&DL cũng đã có chủ trương để giới thiệu quảng bá loại hình nghệ thuật này trên cả nước nhằm đưa khán giả đến nhà hát. Tổ chức các hoạt động ở Nhà hát Lớn Hà Nội, Nhà hát Tuồng, Nhà hát Chèo; đưa nhiều vở diễn hay để diễn với mong muốn quảng bá, giới thiệu loại hình văn hoá truyền thống này. Rất mừng là khán giả đến rất đông. Tuy nhiên, kết quả bước đầu chưa nói lên được tương lai của nó như thế nào. Ngành VHTT&DL cố gắng làm từng bước.
15h50 phiên chất vấn tiếp tục quay lại sau 20 phút nghỉ giải lao.
Đại biểu Huỳnh Cao Nhất (Bình Định): Vấn đề quy hoạch, phát triển sản phẩm du lịch vùng có vai trò quan trọng trong phát triển du lịch, mục tiêu làm sao để khách du lịch vào sâu, ở lâu. Điều này các địa phương nói nhiều, sau đó mạnh địa phương nào địa phương đó làm. Giải pháp nào để Bộ VH, TT&DL thực sự trở thành nhạc trưởng trong việc phát triển sản phẩm du lịch vùng theo quy hoạch?
Đại biểu Phạm Tất Thắng (Vĩnh Long): Trong báo cáo số 119 ngày 5/6/2017 Quốc hội, tại phần quản lý cấp phép, đại biểu có cảm giác cấp phép- xin phép, quản lý về nghệ thuật biểu diễn, quản lý cấp phép điện ảnh 9 nội dung và các nội dung khác thì đều có nội dung liên quan đến cấp phép
Phải chăng vì thiên về hoạt động xin- cấp phép nên cơ quan quản lý của Bộ đã làm việc không cần làm? Việc phổ biến các ca khúc? Xin Bộ trưởng đánh giá trong việc quản lý cấp phép các hoạt động văn hóa nghệ thuật có bất cập gì? Trách nhiệm của Bộ đến đâu, giải pháp khắc phục?
Cũng trong báo cáo số 119 này, khi đánh giá thực trạng sự xuống cấp đạo đức xã hội, văn hóa ứng xử, báo cáo có đoạn viết: “Đạo đức nghề nghiệp sa sút…, lối sống ích kỷ, hưởng lạc, dối trá, gian dối, chạy chức, chạy quyền….”. Xin Bộ trưởng cho biết trách nhiệm của Bộ đến đâu, giải pháp?
Đại biểu Âu Thị Mai (Tuyên Quang): Một, nước ta có 53 dân tộc thiểu số, những năm gần đây văn hóa các dân tộc thiểu số đang đứng trước nguy cơ mai một lớn, quá trình đô thị hóa đang diễn ra nhanh chóng cùng đó là làn sóng văn hóa ngoại lai xâm nhập với hàng trăm kênh truyền hình giải trí làm cho không gian văn hóa truyền thống biến đổi theo. Đáng lo ngại hơn, các bạn trẻ ít sử dụng tiếng dân tộc, coi nhẹ trang phục truyền thống. Các địa phương đều nhận thấy việc bảo tồn văn hóa là cấp bách. Từ năm 2016, không còn chương trình mục tiêu quốc gia văn hóa, trong khi các tỉnh có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống lại có điều kiện kinh tế khó khăn. Việc bố trí kinh phí cho công tác bảo tồn và phát triển văn hóa dân tộc thiểu số hạn chế. Đề nghị Bộ trưởng đề xuất giải pháp gì để bảo tồn và phát triển văn hóa thiểu số? Thư viện có vai trò phát triển văn hóa đọc nhưng không được quan tâm đúng mức, bộ trưởng cho biết giải pháp để nâng cao chất lượng?
***
Từ 15h05 đến 17h00 ngày 13/6, Bộ trưởng Bộ VHTT&DL sẽ trả lời chất vấn các vấn đề liên quan đến văn hoá, thể thao, du lịch.
Theo đó, các nhóm vấn đề mà Bộ trưởng Bộ VHTT&DL Nguyễn Ngọc Thiện phải trả lời trước Quốc hội bao gồm: “Vấn đề quản lý, cấp phép các hoạt động văn hóa, nghệ thuật; khai thác, sử dụng các công trình văn hóa, thể thao; tổ chức lễ hội; giải pháp ngăn chặn sự xuống cấp về đạo đức xã hội và văn hóa ứng xử; xây dựng nếp sống văn hóa và bảo tồn, phát triển văn hóa xã hội; công tác quản lý và các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng quy hoạch ngành du lịch cũng là các vấn đề bộ trưởng báo cáo”.
Về vấn đề quản lý cấp phép các hoạt động văn hóa, nghệ thuật, báo cáo nêu rõ hiện nay công tác quản lý và cấp phép các hoạt động nghệ thuật biểu diễn được thực hiện theo Nghị định 79/2012 và Nghị định 15/2016.
Bộ VHTT&DL thừa nhận công tác này còn những bất cập như đội ngũ cán bộ, công chức trực tiếp tham gia công tác quản lý, điều hành, thực thi pháp luật trong lĩnh vực này còn nhiều hạn chế. Tư duy nhận thức về quản lý lĩnh vực này còn theo lối cũ, chưa bắt kịp với xu thế hiện nay.
Cách thức, phương pháp thực hiện công tác quản lý lĩnh vực nghệ thuật biểu diễn nặng về quản lý đầu vào (thực hiện cấp phép) mà chưa chú trọng hướng đến phương pháp quản lý tăng cường kiến tạo, hậu kiểm (kiểm tra, giám sát) cho phù hợp với xu thế hội nhập của đất nước và tính chất hoạt động nghệ thuật thay đổi từng ngày, từng giờ.
Về quản lý, cấp phép tổ chức lễ hội; kinh doanh karaoke, vũ trường và hoạt động liên quan đến quảng cáo, báo cáo của Bộ khẳng định hoạt động quảng cáo, kinh doanh karaoke, vũ trường trên toàn quốc đã đi vào nền nếp...
Báo cáo của Bộ VHTT&DL cũng chỉ ra thực trạng xuống cấp đạo đức xã hội và văn hóa ứng xử hiện nay.
Cụ thể, một số giá trị đạo đức truyền thống, lối sống văn hóa tốt đẹp của dân tộc đang có biểu hiện mai một. Các giá trị đạo đức mới chưa được quan tâm đúng mức. Hệ giá trị chuẩn về đạo đức, con người thời kỳ mới chưa được hình thành. Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong xã hội và trong cán bộ, đảng viên có chiều hướng gia tăng.
Đạo đức nghề nghiệp sa sút cả trong những lĩnh vực được xã hội tôn vinh. Lối sống ích kỷ, thực dụng, hưởng lạc, vô cảm có chiều hướng lan rộng. Thói dối trá, đạo đức giả, gian lận trong học hành, bằng cấp; các thủ đoạn chạy chức, chạy quyền, chạy danh, chạy lợi, chạy tội, làm ăn phi pháp, bất chính còn phổ biến.
Bạo lực gia đình, nhất là bạo lực gia đình với người cao tuổi, bạo lực gia đình với trẻ em vẫn xảy ra với nhiều vụ việc nghiêm trọng. Tình trạng ly hôn ở vợ chồng trẻ tăng; mối quan hệ giữa các thành viên trong gia đình thiếu gắn kết, bền chặt.
Để khắc phục thực trạng trên, Bộ VHTT&DL đã đưa ra một số giải pháp cụ thể như: Phát huy sứ mệnh của văn học nghệ thuật, vai trò của văn nghệ sĩ đối với xây dựng đạo đức, nâng cao văn hóa ứng xử; đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra, xử lý sai phạm: Kiên quyết chấn chỉnh, xử lý các vi phạm đạo đức trong hoạt động nghệ thuật biểu diễn, bản quyền tác giả, mỹ thuật, nhiếp ảnh, điện ảnh, tổ chức lễ hội, du lịch, thể dục thể thao, nhất là những hành vi bạo lực, phản cảm, ứng xử thiếu văn hóa. Cạnh đó, siết chặt quản lý các sản phẩm, dịch vụ văn hóa độc hại.
Hà Tùng Long
Đăng nhận xét