Dân trí Năm 2016, BHXH VN đã phát hiện 13.836 đối tượng thuộc diện tham gia nhưng chưa được đóng BHXH, BHTN, BHYT, đóng thiếu thời gian tham gia, đóng thiếu so với mức lương của người lao động đã qua đào tạo hoặc làm công việc nặng nhọc, độc hại.
>> Liên đoàn Lao động Đồng Nai kiện 6 đơn vị nợ BHXH ra tòa
>> Thanh Hóa: Hơn 3.000 đơn vị nợ BHXH với số tiền 410 tỉ đồng
>> Nợ BHXH 14.000 tỉ đồng, công đoàn và bảo hiểm xã hội thúc giục khởi kiện
Đây là kết quả vừa được BHXH VN công bố qua 8 cuộc thanh tra chuyên ngành đóng BHXH, BHTN, BHYT trong năm 2016.
Hơn 13.800 trường hợp vi phạm
Theo ông Trần Đình Liệu - Phó Tổng Giám đốc BHXH VN, căn cứ vào Luật Bảo hiểm xã hội và Nghị định số 01/2016/NĐ-CP, cơ quan bảo hiểm xã hội có thêm chức năng “Thanh tra chuyên ngành việc đóng BHXH, bảo hiểm thất nghiệp (BHTN), bảo hiểm y tế (BHYT); xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đóng BHXH, BHTN, BHYT theo quy định của pháp luật”.
Đây là một nhiệm vụ, lĩnh vực hoàn toàn mới đối với ngành BHXH từ ngày 1/6/2016.
Trên cơ sở đó, BHXH VN đã triển khai nhiều cuộc kiểm tra và phối hợp thanh tra chuyên ngành, phát hiện 13.836 trường hợp bị vi phạm. Các tỉnh có số trường hợp bị vi phạm lớn như: Bạc Liêu, Lào Cai, Đồng Tháp, Thái Nguyên, Khánh Hòa, Vĩnh Phúc.
BHXH VN đã truy thu chưa tính lãi đối với 3.672 trường hợp, trong đó tỉnh Vĩnh Phúc có số truy thu lớn nhất với hơn 2.350 trường hợp. Công tác thanh tra cũng phát hiện 75 trường hợp người lao động không làm việc, không hưởng lương nhưng vẫn đăng ký tham gia đóng BHXH, BHTN, BHYT.
Theo BHXH VN, việc triển khai bước đầu công tác thanh tra năm 2016 chưa ở phạm vi rộng nhưng đã đem lại hiệu ứng tốt. Đặc biệt với các doanh nghiệp cố tình nợ đọng. Khi có quyết định thanh tra, nhiều các doanh nghiệp nợ BHXH đã có chủ động chấp hành quy định về đóng BHXH, BHYT, BHTN.
Qua công tác thanh tra tới tháng 12, ông Trần Đình Liệu cho biết: “BHXH VN đã phát hiện 616 đơn vị nợ BHXH, BHYT, BHTN với với số tiền 157,7 tỉ đồng. Trong đó, BHXH Phú Thọ nợ trên 63 tỉ đồng, BHXH Hưng Yên 94,4 tỉ đồng”.
Ngoài ra, kết quả từ công tác kiểm tra tới tháng 11/2016 của các BHXH tỉnh và thành phố, cho thấy: Số tiền do thu hồi, truy thu đạt 69,6 tỉ đồng; 112 đơn vị, cá nhân đã đề nghị xử phạt vi phạm hành chính; 62 đơn vị, cá nhân đã xử phạt vi phạm hành chính.
Vướng mắc trong thanh tra BHXH
Theo ông Trần Đức Long - Vụ trưởng Vụ Thanh tra - kiểm tra (BHXH VN), công tác thanh tra BHXH đã phát sinh nhiều vướng mắc. Theo đó, Điều 13 Luật BHXH 2014 quy định “cơ quan BHXH thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành về đóng BHXH, BHTN và BHYT theo quy định của Luật và quy định khác của pháp luật có liên quan".
Tuy nhiên, Luật Thanh tra số 56/2010/QH12 quy định cơ quan được giao thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành là cơ quan thực hiện nhiệm vụ quản lý Nhà nước theo ngành lĩnh vực và người được giao thực hiện nhiệm vụ thanh tra chuyên ngành là công chức.
“Điều này dẫn đến bất cập trong tổ chức thực hiện nhiệm vụ thanh tra chuyên ngành đóng BHXH, BHTN, BHYT đối với cơ quan BHXH vì lực lượng chính thực hiện hoạt động thanh tra chuyên ngành là viên chức. Do đó, đây là một bất cập cần được nghiên cứu bổ sung cho phù hợp với thực tế của Ngành BHXH khi được Quốc hội giao nhiệm vụ thanh tra chuyên ngành” - ông Trần Đình Long nói.
Bên cạnh đó, tính tuân thủ pháp luật về BHXH của chủ sử dụng lao động chưa cao. Nhiều nơi còn phổ biến tình trạng ký kết hợp đồng lao động xác định thời hạn, hợp đồng dưới 3 tháng nhiều lần để trốn đóng BHXH, BHTN.
Ngoài ra, một bộ phận người lao động không hiểu đầy đủ quyền lợi về BHXH hoặc vì mưu sinh trước mắt mà không dám đấu tranh đòi hỏi quyền lợi.
“Trong khi đó, chế tài xử phạt vi phạm pháp luật hành chính về đóng BHXH còn nhẹ, chưa đủ sức răn đe. Việc thanh tra, kiểm tra công tác thu, nộp BHXH của các cơ quan có liên quan ở địa phương còn hạn chế, thiếu cương quyết, ít ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính về đóng BHXH” - đại diện Vụ Thanh tra - Kiểm tra cho biết.
Hoàng Mạnh
Đăng nhận xét