Bắt vợ - nét văn hóa của người Mông xứ Nghệ

Dân trí Ở đâu đó tục bắt vợ của người Mông đã bị biến tướng nhưng ở miền Tây Nghệ An, tục bắt vợ vẫn được đồng bào ở đây lưu giữ, như một nét văn hóa độc đáo của dân tộc mình. Đối với người Mông xứ Nghệ, bắt vợ là nâng cao giá trị của người phụ nữ.

Bản làng người Mông vào Xuân.

Tục bắt vợ của người Mông có tự bao giờ, chẳng ai còn nhớ nữa. Chỉ biết rằng, đến tuổi cập kê, trai gái hò hẹn trên nương, trên những sườn núi 4 mùa bung nở đủ các loại hoa rừng. Mùa xuân là mùa hò hẹn, khi tình yêu đủ chín, người Mông sẽ làm lễ cưới nhưng trước khi lễ cưới chính thức diễn ra, các cặp đôi người Mông sẽ phải trải qua một “nghi lễ” hết sức đặc biệt. Các chàng trai sẽ tìm cách bắt và đưa cô gái mình thương về nhà.

Ông Mùa Vả Phia (bản Phù Khả 2, xã Na Ngoi, Kỳ Sơn, Nghệ An) cho biết: “Theo quan niệm của người Mông ta, con gái phải được bắt về nhà con trai thì mới có giá. Nếu tự tìm đến nhà con trai thì không có giá trị gì cả. Ngày xưa ta cũng phải bắt vợ mà. Gọi là bắt thôi chứ thực ra hai bên phải có tình cảm với nhau, ưng về sống với nhau một nhà thì mới làm lễ cưới mà”.

Đối với người Mông, tục bắt vợ còn là cách để các chàng trai thể hiện bản lĩnh và trí tuệ của mình. Khi chàng trai yêu cô gái và được cô gái đáp lại tình cảm, việc tiến tới hôn nhân là chuyện được cả hai bàn tới. Tuy nhiên, việc “bắt vợ” sẽ được chàng trai dấu kín, âm thầm lên kế hoạch thực hiện cùng với sự hỗ trợ của các bạn mình.

Các cô gái Mông đến tuổi cập kê đều được bà, được mẹ dạy thêu thùa, tự chuẩn bị váy áo đi chơi hội.

Thường các chàng trai sẽ bắt vợ sau các lễ hội mùa xuân hoặc vào thời điểm mà họ cho là phù hợp. Khi cô gái đi cõng nước hoặc lên rẫy một mình, chàng trai sẽ cùng các bạn bắt cô gái, cõng về nhà hoặc tìm cách nhét vào tấm khăn quấn ngang bụng của cô gái một đồng bạc trắng. Cô gái dù biết đó là người yêu mình nhưng không thể đồng ý ngay mà sẽ cố gắng vùng vẫy hết sức có thể bởi lẽ, quan niệm của người Mông, việc khuất phục quá nhanh là biểu hiện sự dễ dãi, không đoan chính.

“Nếu bị bắt về nhà người con trai, người con gái sẽ được đưa vào một cái buồng và ở trong đó 3 ngày. Sẽ có chị em gái của chàng trai hay một người bạn gái đến ngủ cùng, hoàn toàn không có chuyện quan hệ trước hôn nhân. Sau khi bắt được cô gái, nhà chàng trai sẽ cử người đến nhà thông báo với bố mẹ cô gái để phía nhà gái yên tâm. Sau đó, hai bên gia đình sẽ bàn bạc và thống nhất việc cưới xin. Khi đó, cô gái sẽ được đưa về nhà bố mẹ đẻ để chuẩn bị cho hôn lễ”, già làng Lầu Nềnh Chừ (73 tuổi, xã Mường Típ, huyện Kỳ Sơn) nói.

Ngày Tết, các thiếu nữ người Mông miền Tây Nghệ An sẽ xúng xính trong những bộ trang phục sặc sỡ đi chơi Xuân.

Có trường hợp cô gái không bị bắt về nhà người yêu hoặc trốn được khỏi nhà chàng trai nhưng giữ đồng bạc trắng (được xem như tín vật) mà không trả lại thì cũng xem như ưng thuận việc làm vợ chàng trai. Nếu cô gái không muốn làm vợ sẽ tìm cách trốn khỏi nhà trai hoặc được “tạo điều kiện” để trốn. Với những cuộc hôn nhân không thành này, chàng trai sẽ phải mang lễ vật sang nhà cô gái để “đền bù danh dự”.

Rít một hơi thuốc dài nhét trong chiếc tẩu đã lên bóng, đợi những làn khói xám xanh tản hết, già Chừ nói tiếp: “Trước kia, nhiều người con gái không người ưng con trai mà bị bắt làm vợ, là hay ăn lá ngón tự tử lắm. Bây giờ thì khác rồi, con trai con gái gặp nhau, biết nhau từ trước, có thương nhau thì xin phép bố mẹ để tổ chức “bắt vợ”. Như thế, cả 2 bên họ hàng mới cùng vui vẻ được.

Các cô gái cũng phải đủ tuổi kết hôn mới được bắt. Có như thế mới không vi phạm pháp luật được. Thỉnh thoảng đâu đó cũng có những cháu gái đang ở tuổi đi học, bị bắt về làm vợ. Nhưng số đó ít thôi, người Mông bây giờ tiến bộ rồi mà. Bắt vợ chỉ là thủ tục thôi, cái quan trọng vẫn là phải yêu thương nhau mới tiến tới hôn nhân…”

Các thiếu nữ người Mông chơi ném còn trong ngày Tết. Từ những ngày hội này, các chàng trai, cô gái Mông sẽ tìm hiểu và tiến đến hôn nhân.

Đối với đồng bào Mông, con gái là con người ta, là người không thuộc hàng thừa kế trong nhà. Bởi vậy, lúc con gái đi lấy chồng, bố mẹ sẽ cho trâu bò, gà, lợn để làm của hồi môn. Người con gái bị bắt vợ được mọi người tôn trọng và nhà trai sẽ bị đòi lễ cao hơn bình thường.

Trong ngày cưới, cô dâu sẽ đứng ngoài cửa đợi gia đình chàng trai mang gà ra làm lễ nhập nhà xong mới được bước vào. Nhà trai sẽ chuẩn bị một con gà trống và làm lễ xoay vòng trên đầu hai người với mong muốn những điều không tốt sẽ được xóa bỏ để hai vợ chồng được sống hạnh phúc, may mắn.

Trên các sườn núi, những cây đào đá đã bung nở, điểm sắc hồng xua tan cái lạnh của miền sơn cước. Trên các bậu cửa, các cô gái vẫn miệt mài thêu những chiếc váy sặc sỡ sắc màu để chuẩn bị cho một mùa lễ hội mới – lễ hội mùa xuân và tình yêu. Cũng từ những lễ hội này, tình yêu giữa các chàng trai, cô gái Mông sẽ được nhen lên. Từ khắp các bản làng, tiếng khèn, tiếng hát gọi bạn đã vang lên, vang xa qua đỉnh núi…

Hoàng Lam

Tag :tục bắt vợ, bắt vợ, người Mông xứ Nghệ, nét văn hóa độc đáo

Hình ảnh chú gà sống động trên đường phố Hà Nội ngày Tết

Dân trí Tết Đinh Dậu, hình ảnh chú gà hiện diện khắp nơi ở Hà Nội. Cửa hiệu dán hình đôi gà trống, các tụ điểm dựng hình nộm gà khổng lồ... hay thậm chí có thể bắt gặp một khoảng tường có hình vẽ graffiti chú gà đang chúc mừng năm mới, rất sống động.
 >> Tuyệt chiêu “võ gà” trong võ cổ truyền Bình Định
 >> “Gia đình Gà” khiến bạn trẻ Huế thích thú đầu Xuân

Chú gà trống trong một bức hoạ graffiti trên phố Yên Phụ.

Một thông báo lịch nghỉ tết tại một cửa hàng trên phố Tràng Thi với hình ảnh chú gà trống nổi bật.

Người dân chụp ảnh lưu niệm bên các chú gà có nhiều ở khu v hồ Gươm.

Hình gà vàng trước cửa một ngôi nhà phố Hàng Buồm.

Bức tranh gà được trưng bày tại phòng tranh của một họa sỹ phố Lý Quốc Sư.

Hình ảnh con gà được lồng vào dãy số 2017 chào d năm mới.

Hình gà trống được tạo bởi cây hoa ở hồ Gươm.

Chú gà được dựng lên trước cửa một trung tâm thương mại trên phố Hàng Bài.

Con gà vàng của những người làm dịch vụ chụp ảnh ven hồ Gươm.

Những quả bóng bay hình gà...

... đắt khách.

Hình ảnh con gà trong các món đồ lưu niệm.

Hình ảnh chú gà con trong một pano quảng cáo.

Hình con gà được tạo thành từ cây hoa bên hồ Trúc Bạch.

Rất nhiều cửa hàng buôn bán mặt phố đều dán hình ảnh gà để chào đón năm mới Đinh Dậu.

Chú gà trống có thể ngồi lên là một đạo cụ của những người chụp ảnh dịch vụ.

Một chú gà tre đang tung tăng trên hè phố.

Hữu Nghị

Tag :gà, đinh dậu, tết con gà, tết đinh dậu, đường phố, ngày tết, hình con gà, chào đón năm mới

Mỗi ngày Việt Nam chi hơn 112 tỷ đồng nhập hoá chất từ Trung Quốc

Dân trí Hết năm 2016, theo số liệu của Tổng cục Hải quan, Việt Nam đã chi hơn 6,9 tỷ USD để nhập khẩu hoá chất và các sản phẩm hoá chất, trong đó riêng nhập nguyên liệu hóa chất để điều chế các hoạt chất khác là 3,2 tỷ USD. Đáng chú ý, thị trường nhập khẩu hoá chất của Việt Nam chủ yếu là từ Trung Quốc.
 >> Thép thưởng to, dệt may, hóa chất ngậm ngùi
 >> Hóa chất Trung Quốc biến cá đông lạnh bơi lội trở lại

Cụ thể, trong năm 2016, kim ngạch nhập khẩu mặt hàng hóa chất và sản phẩm hóa chất là 1,8 tỷ USD, riêng hóa chất nhập để điều chế các hợp chất khác đạt 1,02 tỷ USD. Đây là năm đầu tiên Việt Nam chi nhập khẩu nguyên liệu hoá chất đạt kim ngạch hơn 1,02 tỷ USD.

Về tổng kim ngạch nhập khẩu, trung bình mỗi ngày Việt Nam phải bỏ ra hơn 112 tỷ đồng để nhập khẩu hóa chất từ Trung Quốc.

Nhập khẩu hóa chất từ Trung Quốc tăng mạnh trong năm qua (ảnh minh hoạ)

Đáng nói, ngoài Trung Quốc, nhập khẩu các sản phẩm hoá chất từ các nước có ngành công nghiệp hoá chất phát triển như Ấn Độ, Mỹ, Canada, Israel hay Nhật Bản, Hàn Quốc... về Việt Nam trong năm qua rất ít. Cụ thể, nhập khẩu hóa chất và các sản phẩm hóa chất từ các thị trường này cả năm chỉ đạt từ 145 triệu USD đến gần 300 triệu USD, chưa bằng 1/4 kim ngạch nhập khẩu hóa chất từ Trung Quốc.

Trước đó, năm 2015, Việt Nam cũng chi gần 1,6 tỷ USD để nhập khẩu các mặt hàng hóa chất và sản phẩm hóa chất từ Trung Quốc; trong đó chi hơn 900 triệu USD để nhập nguyên liệu hoá chất và hơn 700 triệu USD để nhập khẩu các sản phẩm thành phẩm hóa chất. Tổng giá trị nhập khẩu hoá chất từ Trung Quốc năm 2016 đã tăng 200 triệu USD chỉ sau 1 năm.

Theo lý giải của Tổng cục Hải quan, nhập khẩu hóa chất từ Trung Quốc gia tăng là do giá các sản phẩm hóa chất từ nước này rẻ hơn so với nhiều thị trường khác, nguyên nhân là vận chuyển hóa chất qua đường bộ, đường sắt từ Trung Quốc về Việt Nam thuận lợi.

Đặc biệt, lượng đầu mối nhập khẩu hóa chất về Việt Nam nhiều là do có nhiều doanh nghiệp, thương nhân có mối làm ăn với Trung Quốc. Ví dụ như nhập khẩu hóa chất từ Trung Quốc về Việt Nam có liên quan đến hàng loạt các nhà máy sợi, dệt, nhuộm có vốn đầu tư từ Đài Loan, Hồng Kông và Trung Quốc đại lục thời gian qua đã đổ mạnh vốn vào Việt Nam. Đây là những nhà máy nhập một lượng lớn hóa chất dùng để tẩy rửa vải, sợi cho ngành dệt may trong nước. Bên cạnh đó, nhập khẩu hóa chất phục vụ sản xuất nông nghiệp như sản xuất thuốc trừ sâu, phân bón vô cơ trong nước cũng làm tăng nhập khẩu hóa chất từ Trung Quốc vào Việt Nam.

Cũng theo số liệu của Tổng cục Hải quan, cả năm 2016, Việt Nam đã nhập hơn 730 triệu USD thuốc trừ sâu và nguyên liệu thuốc trừ sâu, trong đó nhập khẩu mặt hàng này từ Trung Quốc là hơn 350 triệu USD, chiếm trên 50% kim ngạch. Về mặt hàng phân bón, năm 2016, Việt Nam chi hơn 1 tỷ USD nhập 4 triệu tấn phân bón, trong đó nhập khẩu mặt hàng này từ thị trường Trung Quốc đã là 1,9 triệu tấn, đạt kim ngạch gần 500 triệu USD, lượng và kim ngạch nhập khẩu riêng thị trường Trung Quốc đã chiếm gần 50% tổng giá trị nhập khẩu.

An Linh

Tag :hàng Trung Quốc, thuốc trừ sâu, hoá chất, phân bón, thị trường, nhập khẩu từ Trung Quốc

Hình gà sống động khắp phố phường Hà Nội ngày Tết

Dân trí Tết Đinh Dậu, hình ảnh chú gà hiện diện khắp nơi ở Hà Nội. Cửa hiệu dán hình đôi gà trống, các tụ điểm dựng hình nộm gà khổng lồ... hay thậm chí có thể bắt gặp một khoảng tường có hình vẽ graffiti chú gà đang chúc mừng năm mới, rất sống động.
 >> Tuyệt chiêu “võ gà” trong võ cổ truyền Bình Định
 >> “Gia đình Gà” khiến bạn trẻ Huế thích thú đầu Xuân

Chú gà trống trong một bức hoạ graffiti trên phố Yên Phụ.

Một thông báo lịch nghỉ tết tại một cửa hàng trên phố Tràng Thi với hình ảnh chú gà trống nổi bật.

Người dân chụp ảnh lưu niệm bên các chú gà có nhiều ở khu v hồ Gươm.

Hình gà vàng trước cửa một ngôi nhà phố Hàng Buồm.

Bức tranh gà được trưng bày tại phòng tranh của một họa sỹ phố Lý Quốc Sư.

Hình ảnh con gà được lồng vào dãy số 2017 chào d năm mới.

Hình gà trống được tạo bởi cây hoa ở hồ Gươm.

Chú gà được dựng lên trước cửa một trung tâm thương mại trên phố Hàng Bài.

Con gà vàng của những người làm dịch vụ chụp ảnh ven hồ Gươm.

Những quả bóng bay hình gà...

... đắt khách.

Hình ảnh con gà trong các món đồ lưu niệm.

Hình ảnh chú gà con trong một pano quảng cáo.

Hình con gà được tạo thành từ cây hoa bên hồ Trúc Bạch.

Rất nhiều cửa hàng buôn bán mặt phố đều dán hình ảnh gà để chào đón năm mới Đinh Dậu.

Chú gà trống có thể ngồi lên là một đạo cụ của những người chụp ảnh dịch vụ.

Một chú gà tre đang tung tăng trên hè phố.

Hữu Nghị

Tag :gà, đinh dậu, tết con gà, tết đinh dậu, đường phố, ngày tết, hình con gà, chào đón năm mới

Những khoảnh khắc đẹp của Bình Minh bên gia đình ngày Xuân

Dân trí Người mẫu – diễn viên Bình Minh chia sẻ những hình ảnh đẹp khi anh cùng vợ và 2 con gái dạo phố bên nhau ngày Xuân.

Năm qua, diễn viên Bình Minh khá bận rộn với công việc diễn xuất khi tham gia bộ phim Lô tô quay tại Kiên Giang. Ngoài ra, nam diễn viên còn tập trung nghề tay trái là kinh doanh cùng bạn bè. Thế nhưng, dù bận rộn với nhiều việc thì Bình Minh vẫn luôn dành thời gian cho gia đình nhỏ của mình.

Chính vì vậy, nhân dịp xuân đến, Bình Minh đã cùng bà xã Anh Thơ và hai tiểu công chúa cùng dạo đường hoa để ghi lại những hình ảnh đầm ấm và đáng nhớ cho gia đình nhỏ của mình.

Trong những dịp đặc biệt, anh đều cố gắng lưu dấu những khoảnh khắc bên người vợ và hai công chúa đáng yêu.

Cả gia đình cùng chọn trang phục tông xuyệt tông vừa hiện đại, vừa truyền thống

Theo chia sẻ từ Anh Thơ, hai công chúa nhỏ cực kỳ quấn quýt bố Bình Minh. Vì vậy, được tung tăng với bố là niềm vui bất tận với hai cô công chúa nhỏ.

Hai công chúa nhỏ An Nhiên và An Như đáng yêu với nét tinh nghịch hồn nhiên của trẻ thơ.

Vợ chồng diễn viên Bình Minh hạnh phúc ngày càng viên mãn sau khi trải qua nhiều sóng gió trong hôn nhân.

Nam diễn viên có được hậu phương vững chắc nên công việc ngày càng phát triển và thành công hơn trong sự nghiệp.

Băng Châu

Ảnh: Nhân Phan

Tag :Gia đình Bình Minh, diễn viên Bình Minh, khoảnh khắc đẹp, khoảnh khắc du xuân

900 nhân viên ngoại giao Mỹ phản đối sắc lệnh di trú của Tổng thống Trump

Dân trí Khoảng 900 quan chức trong Bộ Ngoại giao Mỹ đã đồng loạt ký tên vào bản ghi nhớ nội bộ bày tỏ sự bất bình đối với sắc lệnh do Tổng thống Donald Trump ban hành tuần trước nhằm cấm công dân từ 7 quốc gia Hồi giáo nhập cảnh vào Mỹ.
 >> Hàng trăm luật sư Mỹ tình nguyện trợ giúp người bị bắt vì sắc lệnh của ông Trump
 >> Chỉ 1/3 người Mỹ thấy an toàn hơn sau sắc lệnh di trú của ông Trump
 >> Các bang của Mỹ đồng loạt kiện ông Trump về sắc lệnh di trú

Tổng thống Mỹ Donald Trump (Ảnh: Reuters)

Một quan chức cấp cao của Bộ Ngoại giao Mỹ đã xác nhận với Reuters rằng bản ghi nhớ trên đã được trình lên quyền Ngoại trưởng Tom Shannon thông qua các “kênh nội bộ” của cơ quan này. Đây là một cách thức để các nhân viên của Bộ Ngoại giao Mỹ có thể bày tỏ sự bất bình đối với các chính sách của tổng thống.

Theo Reuters, trong bản ghi nhớ trên, các nhà ngoại giao Mỹ đã lập luận rằng sắc lệnh hành pháp do Tổng thống Trump ký hôm 27/1, trong đó cấm công dân từ 7 quốc gia có đông dân Hồi giáo là Iran, Iraq, Libya, Somalia, Sudan, Syria và Yemen nhập cảnh vào Mỹ trong vòng 90 ngày, sẽ ảnh hưởng tới các quốc gia này cũng như quan hệ của các quốc gia với Mỹ. Ngoài ra, quyết định của ông Trump được cho là sẽ làm dấy lên phong trào chống Mỹ cũng như làm tổn thương những người muốn tới Mỹ vì các lý do nhân đạo tốt đẹp.

Các nhà ngoại giao viết trong bản ghi nhớ rằng chính sách của ông Trump đi ngược lại những giá trị cốt lõi của Mỹ như không phân biệt đối xử, luôn công bằng và chào đón các du khách và người nhập cư nước ngoài. Đối với các nhà ngoại giao, "một chính sách đóng cửa đối với hơn 200 triệu người đi lại chính đáng, với hy vọng ngăn không cho một bộ phận rất nhỏ sử dụng thị thực vào Mỹ để tấn công người Mỹ… không đáp ứng mục tiêu tăng cường an ninh" cho Mỹ.

Một số ý kiến cho rằng việc ít nhất 4 quan chức cấp cao của Bộ Ngoại giao Mỹ đồng loạt xin từ chức gần đây, trong đó có nhà ngoại giao kỳ cựu, Thứ trưởng Ngoại giao phụ trách quản lý Patrick Kennedy, đã gây tâm lý hoang mang trong giới ngoại giao Mỹ về một khoảng trống quyền lực trước khi các vị trí bỏ trống được lấp đầy.

Phát ngôn viên Nhà Trắng Sean Spicer ngày 30/1 thông báo ông có biết bản ghi nhớ của 900 nhà ngoại giao Mỹ liên quan đến sắc lệnh di trú gây tranh cãi của Tổng thống Trump, nhưng ông cũng nhắc nhở các nhà ngoại giao rằng họ “hoặc chấp nhận chương trình này hoặc có thể xin nghỉ việc”.

Giới chức Mỹ đồng loạt lên tiếng

Người biểu tình phản đối Tổng thống Trump tại sân bay quốc tế Los Angeles, bang California, Mỹ hôm 31/1 (Ảnh: Reuters)

Theo BBC, ngoài các quan chức ngoại giao Mỹ, một số lãnh đạo của các cơ quan an ninh cũng lên tiếng về sắc lệnh hành pháp mới của Tổng thống Trump. Mới đây, Bộ An ninh Nội địa Mỹ và Cục Hải quan và Bảo vệ biên giới Mỹ (CBP) cho biết 720 người tị nạn đã bị bắt giữ và “đối xử nhân đạo” kể từ sau khi lệnh cấm của Tổng thống Trump được ban hành.

Ông Kevin McAleenan, người đứng đầu CBP, thừa nhận rằng quá trình liên lạc và truyền tải thông tin giữa chính phủ và người dân vẫn chưa được thực hiện một cách “tốt nhất” khi chính sách gây tranh cãi về người nhập cư ra đời. Theo ông McAleenan, 872 người tị nạn vẫn được cho phép vào lãnh thổ Mỹ vào tuần trước, bất chấp lệnh cấm của Tổng thống Trump, đồng thời cho biết rằng việc cho phép những người tị nạn trên nhập cảnh là đúng luật khi họ đã sẵn sàng nhập cảnh, hơn nữa việc ngăn cản họ sẽ "gây ra khó khăn quá mức".

Trong khi đó, Bộ trưởng An ninh Nội địa Mỹ John Kelly phủ nhận việc đánh đồng lệnh cấm của Tổng thống Trump đối với tất cả người Hồi giáo trên thế giới. Thay vào đó, phần lớn những người Hồi giáo ở mọi quốc gia vẫn có thể vào Mỹ như bình thường và thời hạn 90 ngày chỉ là quãng thời gian để giới chức Mỹ có thêm thời gian trong việc đánh giá ưu, khuyết điểm của hệ thống nhập cư vốn đã “kéo dài quá lâu” tại quốc gia này, theo ông Kelly.

Chủ tịch Hạ viện Mỹ Paul Ryan là một trong số những quan chức ủng hộ quyết định cấm nhập cảnh tạm thời của Tổng thống Trump, nhưng cũng cho biết có một số sự việc "đáng tiếc" xảy ra khi thực hiện sắc lệnh này. Ông Ryan tin rằng chính sách này sẽ được thực thi “đúng đắn” và sẽ áp dụng những “tiêu chuẩn sàng lọc mà tất cả chúng ta đều mong muốn được thấy”.

"Chúng ta có thể vừa mở lòng, vừa xem xét an ninh quốc gia cùng một lúc. Không có gì sai trái khi chúng ta tạm dừng nhập cảnh, đảm bảo xây dựng một quy trình rà soát thích hợp để những sự kiện (khủng bố) như tại Paris không thể tiếp tục xảy ra", ông Ryan nói.

“Không ai muốn nhìn thấy những người có thẻ xanh (cho phép cư trú lâu dài tại Mỹ) hoặc có thị thực nhập cư đặc biệt, như những thông dịch viên, bị bắt giữ vì sắc lệnh này”, Chủ tịch Hạ viện Mỹ nhấn mạnh.

Thành Đạt

Tổng hợp

Tag :Tổng thống Donald Trump, sắc lệnh di trú, nhập cư Mỹ, nhà ngoại giao Mỹ